Ukukhulelwa yisikhathi sokuguquka okukhulu komzimba, okuningi kwakho okungandisa ukuba sengozini kowesifazane kokutheleleka komgudu womchamo (UTIs). Lokhu kutheleleka kuvamile ngesikhathi sokukhulelwa ngenxa yokuguquguquka kwamahomoni, ukuguquka ngokomzimba ohlelweni lomchamo, kanye nesibeletho esikhulayo esibeka ingcindezi esinyeni. Uma zingelashwa, i-UTIs ingaholela ezinkingeni ezinkulu, kodwa ngokuvimbela okufanele kanye nokwelashwa okufika ngesikhathi, zingalawulwa ngempumelelo. Nansi ukubheka okujulile ukuthi kungani i-UTIs yenzeka ngesikhathi sokukhulelwa, indlela yokuyivikela, nokuthi yini okufanele uyenze uma uyithola.
Kungani i-UTIs Ivamile Ngesikhathi Sokukhulelwa?
I-UTIs kungenzeka kakhulu ukuthi yenzeke ngesikhathi sokukhulelwa ngenxa yenhlanganisela yezinto eziphilayo nezamahomoni ezidala indawo efanelekile yokukhula kwamagciwane.
Ukuguquguquka kwamahomoni, ikakhulukazi amazinga andisiwe e-progesterone, kukhulula imisipha yomgudu womchamo. Lokhu kunciphisa ukugeleza komchamo futhi kwenza kube lula ukuthi amagciwane ande ohlelweni lomchamo.
Ukuguquka ngokomzimba nakho kudlala indima ebalulekile. Njengoba isibeletho sindawo ukuze silalise umntwana wakho okhulayo, sicindezela isinyi kanye ne-ureters (amashubhu axhuma izinso esinyeni). Lokhu kungenza kube nzima ukukhipha umchamo ngokugcwele esinyeni, kushiye umchamo osele ongaba indawo yokuzalanisa amagciwane.
Uhlelo lokuzivikela ezifweni olubuthakathaka ngesikhathi sokukhulelwa, ukuqaphela kwemvelo ukuvikela umntwana, kungenza kube nzima ukuthi umzimba wakho ulwe nezifo, kuhlanganise ne-UTIs.
I-urethra emfushane kubesifazane nayo yandisa ingozi yokuhamba kwamagciwane esinyeni. Lesi sici sokwakheka komzimba, kuhlanganiswa nezinguquko ezilethwa ukukhulelwa, yandisa kakhulu amathuba e-UTIs.
Izimpawu Zesifo Somgudu Womchamo (UTI) Ngesikhathi Sokukhulelwa
Ukuqaphela izimpawu zokuqala zesifo somgudu womchamo kubalulekile ukuze welashwe ngokushesha futhi ugweme izinkinga. Izimpawu zingafaka:
- Ukusha noma ubuhlungu lapho uchama
- Isidingo esivamile sokuchama, ngokuvamile ngomchamo omncane ophumayo
- Umchamo obonakala unamafu, umnyama, noma unephunga elinamandla
- Ukuzwa ingcindezi noma ukungakhululeki esiswini esingezansi noma endaweni ye-pelvic
- Ukuzizwa ukhathele noma ungaphilile ngokujwayelekile
Uma isifo sisakazekela ezinso, izimpawu zingaba zibi kakhulu futhi zifake umkhuhlane, ukushisa nokubanda, isicanucanu, ukuhlanza, noma ubuhlungu emhlane. Isifo sezinso ngesikhathi sokukhulelwa sidinga ukunakekelwa okusheshayo ngoba singaholela ekubeletheni ngaphambi kwesikhathi noma kwezinye izinkinga.
Ungawavikela Kanjani Ama-UTI Ngesikhathi Sokukhulelwa
Nakuba ama-UTI engakwazi ukugwenywa njalo, ukuthatha izinyathelo ezisebenzayo kunganciphisa kakhulu ingozi yakho. Nawa amanye amasu asebenzayo:
Hlala unamanzi ngokwanele ngokuphuza amanzi amaningi usuku lonke. Hlela okungenani izingilazi eziyi-8–10 nsuku zonke ukuze usize ukugeza amagciwane ohlelweni lwakho lomchamo. Ukuhlala unamanzi amaningi kusekela nempilo yakho yonke futhi kuqinisekisa ukuthi umzimba wakho usebenza kahle ngesikhathi sokukhulelwa.
Yenza inhlanzeko enhle ngokusula kusuka phambili kuya emuva ngemuva kokusebenzisa indlu yangasese. Lokhu kusiza ukuvimbela amagciwane avela endaweni yendunu ukuthi angasakazekeli ku-urethra. Gwema ukugeza ngama-douching noma ukusebenzisa imikhiqizo yenhlanzeko enuka kamnandi, engaphazamisa ibhalansi yemvelo yamagciwane esithweni sangasese sowesifazane futhi andise ingozi yakho yokutheleleka.
Ukuchama njalo kubalulekile ekunciphiseni ingozi yakho yama-UTI. Ukubamba umchamo wakho isikhathi eside kungavumela amagciwane ukuthi akhule esinyeni. Yenza umkhuba wokukhipha isinyi sakho njalo ngamahora angu-2–3 futhi njalo ngemuva kocansi ukuze ugeze noma imaphi amagciwane okungenzeka angene kumgudu womchamo.
Khetha izindwangu ezinomoya zangaphansi nezingubo ukuze ugcine indawo yomile futhi unciphise ukukhula kwamagciwane. Izimpahla zangaphansi zikotini nezingubo ezikhululekile zivumela ukuhamba komoya okungcono futhi zisiza ukugcina indawo enempilo endaweni yangasese.
Faka ukudla okunovithamini C eningi ekudleni kwakho ukuze udale indawo engahambi kahle yokukhula kwamagciwane kumgudu womchamo. Izithelo ezisawolintshi, ama-strawberries, nama-bell pepper yimithombo emihle kakhulu kavithamini C. Ukudla okunama-probiotics njenge-yogurt noma i-kefir kungase futhi kusekele ibhalansi enempilo yamagciwane emzimbeni wakho.
Cabanga ukusebenzisa imikhiqizo ye-cranberry njengengxenye yezinyathelo zakho zokuvimbela. Ijusi ye-cranberry noma izithasiselo zingasiza ukuvimbela amagciwane ukuthi angazinamatheli ezindongeni zomgudu womchamo. Nokho, thintana nodokotela wakho ngaphambi kokusebenzisa izithasiselo ze-cranberry ngesikhathi sokukhulelwa ukuze uqinisekise ukuthi ziphephile kuwe.
Zinike isikhathi sokukhipha ngokugcwele isinyi sakho lapho uchama. Ukutsheka kancane phambili kungasiza ekuqinisekiseni ukuthi akukho mchamo osele ngemuva, kunciphisa amathuba okukhula kwamagciwane.
Indlela Yokwelapha Ama-UTI Ngesikhathi Sokukhulelwa
Uma usola i-UTI, kubalulekile ukufuna usizo lwezokwelapha ngokushesha. Ama-UTI angalashwa anganda abe izifo zezinso noma adale izinkinga ezifana nokubeletha ngaphambi kwesikhathi. Nansi indlela ama-UTI avamise ukulashwa ngayo ngesikhathi sokukhulelwa:
Thintana nomhlinzeki wakho wezempilo ngokushesha nje lapho ubona izimpawu. Udokotela wakho uzoqinisekisa ukuxilongwa ngokuhlolwa komchamo ukuze abone amagciwane abangela isifo. Lokhu kuqinisekisa ukuthi kunikezwa ukwelashwa okusebenza kakhulu.
Amagciwane (antibiotics) yiwo asetshenziswa kakhulu ekwelapheni ama-UTI, ngisho nangaphambi kokukhulelwa. Udokotela wakho uzokunikeza amagciwane aphephile kuwe nakumntwana wakho, afana ne-amoxicillin, i-cephalexin, noma i-nitrofurantoin. Kubalulekile ukuqedela lonke uhlobo lwamagciwane, ngisho noma izimpawu zakho ziba ngcono, ukuqinisekisa ukuthi isifo sisusiwe ngokuphelele.
Sekela ukwelashwa ngokuphuza amanzi amaningi ukuze usize ukugeza amagciwane ohlelweni lwakho. Gwema i-caffeine, engacasula isinyi, futhi cabanga ukuphuza itiye le-herbal noma amanzi afakwe ulamula ukuze kube nokuhlukahluka. Ukusebenzisa i-heating pad esiswini sakho esingezansi kungaphinde kunikeze ukudambisa ukungakhululeki.
Bheka izimpawu eziphindaphindayo. Uma uhlangabezana nama-UTI avamile, udokotela wakho angase ancome izinyathelo zokuvimbela ezengeziwe, ezifana nokuhlolwa komchamo njalo noma amagciwane amancane.
Nini Okufanele Ufune Usizo Lwezokwelapha Ngokushesha
Nakuba iningi lama-UTI lilashwa ngamabhayithiki, izinkinga zingavela uma isifo sisakazekela ezinso noma uma sishiywe singelashwa. Funa usizo lwezokwelapha ngokushesha uma uhlangabezana nalokhu:
- Umkhuhlane ophezulu oqhubekayo noma ukushisa nokubanda
- Ubuhlungu obukhulu emhlane noma ubuhlungu eceleni kwakho
- Igazi emchameni wakho
- Isicanucanu esinamandla noma ukuhlanza
- Izimpawu zokuphelelwa amanzi emzimbeni, ezifana nesiyezi noma umchamo omnyama
- Izimpawu eziba zimbi noma zingathuthuki ngesikhathi sokwelashwa
Lezi zimpawu zingabonisa isifo sezinso noma esinye isimo esibi esidinga ukungenelela okusheshayo.
Ukubaluleka Kokuhlolwa Kokukhulelwa Okujwayelekile
Ukuhlolwa kokukhulelwa okujwayelekile kuvame ukufaka ukuhlolwa komchamo okungathola ama-UTI ngaphambi kokuba izimpawu zivele. Ukutholakala kusenesikhathi kubalulekile ukuvimbela izinkinga. Yazisa udokotela wakho uma unomlando wama-UTI, ngoba bangase bafune ukukubheka eduze ngesikhathi sokukhulelwa kwakho.
Ukunakekelwa kokukhulelwa kuyithuba lokuxoxa nganoma yiziphi izimpawu noma izinto ezikukhathazayo, kuhlanganise nalezo ezihlobene nempilo yakho yomchamo. Ukuxhumana njalo nomhlinzeki wakho wezempilo kuqinisekisa ukuthi noma yiziphi izinkinga ezingase zibe khona ziyaxazululwa kusenesikhathi.
Isiphetho
Izifo zomgudu womchamo zivamile ngesikhathi sokukhulelwa, kodwa ngokuvimbela okufanele nokwelashwa okufika ngesikhathi, zingalawulwa ngempumelelo. Ukuhlala unamanzi amaningi, ukwenza inhlanzeko enhle, nokuqaphela izimpawu zomzimba wakho kubalulekile ekunciphiseni ingozi yakho. Uma usola i-UTI, thintana nodokotela wakho ngokushesha ukuze uqinisekise ukwelashwa okuphephile nokuphumelelayo. Ngokuthatha lezi zinyathelo, ungalondoloza impilo yakho futhi ugxile enjabulweni yohambo lwakho lokukhulelwa.
Imibuzo Ejwayelekile
Ingabe ama-UTI angalimaza umntwana wami ngesikhathi sokukhulelwa?
Ama-UTI angalashwa angaholela ezinkingeni ezifana nezifo zezinso, ukubeletha ngaphambi kwesikhathi, noma isisindo sokuzalwa esiphansi. Ukwelashwa okusheshayo kunciphisa kakhulu lezi zingozi.
Ingabe amagciwane aphephile ekwelapheni ama-UTI ngesikhathi sokukhulelwa?
Yebo, amanye amagciwane aphephile ekwelapheni ama-UTI kwabesifazane abakhulelwe. Umhlinzeki wakho wezempilo uzokhetha umuthi ofanele ngokwezidingo zakho ezithile.
Ngingakwazi kanjani ukubona uma ngine-UTI noma izimpawu ezivamile ezihlobene nokukhulelwa?
Izimpawu ezifana nokushisa lapho uchama, ukuchama njalo ngamanani amancane, noma umchamo onamafu kungabonisa i-UTI. Thintana nodokotela wakho ukuze ahlolwe umchamo ukuze kuqinisekiswe.
Ingabe ijusi ye-cranberry ingawavimbela ama-UTI ngesikhathi sokukhulelwa?
Ijusi ye-cranberry ingasiza ukuvimbela amagciwane ukuthi angazinamatheli kumgudu womchamo, kodwa akufanele ithathe isikhundla sokwelashwa kwezokwelapha. Njalo thintana nodokotela wakho ngaphambi kokusebenzisa imikhiqizo ye-cranberry.
Yini okufanele ngiyenze uma nginama-UTI avamile ngesikhathi sokukhulelwa?
Uma uhlangabezana nama-UTI avamile, udokotela wakho angase ancome ukuhlolwa komchamo njalo, amagciwane amancane, noma izinguquko ekudleni ukuze unciphise ukuphinda. Xoxa ngohlelo lokuvimbela olwenzelwe wena nomhlinzeki wakho wezempilo.
