Ukukhulelwa yisikhathi sokuguquka okukhulu komzimba, futhi isikhumba sakho asihlukile. Ukuba nesimungumungwana ngesikhathi sokukhulelwa kungase kukwenze ungakhululeki futhi kukukhathaze. Nakuba izimungumungwana eziningi zingabulali futhi zibangelwa izinguquko zamahomoni noma ukujwayela umzimba, ezinye zingase zibonise izimo ezingathi sína ezingaphansi. Ukwazi ukuphatha izimungumungwana nokuthi nini okufanele ufune usizo lwezokwelapha kungakusiza ukuba uzizwe ukhululekile futhi uphephile, kanye nempilo yomntwana wakho. Nansi incwadi ebanzi yokukusiza ukuba ubhekane nezimungumungwana ezihlobene nokukhulelwa ngempumelelo.
Izimbangela Ezivame Kakhulu Zezimungumungwana Ngesikhathi Sokukhulelwa
Izimungumungwana ngesikhathi sokukhulelwa zingase zivele ngenxa yezizathu ezahlukene, kusukela ekucasulweni okuncane kwesikhumba kuya ezimweni ezithile ezihlobene nokukhulelwa. Ukuqonda lezi zizathu kungakusiza ukuba uhlonze indlela engcono kakhulu okufanele uyithathe.
Izinguquko Zamahomoni
Amahormoni okukhulelwa angenza isikhumba sakho sibe noveli, okuholele ekucasulweni noma ekwakhekeni kwezimungumungwana. Lezi zinguquko zingase zibangele:
- Ukuveli Okukhulu: Isikhumba sakho singase sisabele emikhiqizweni noma ezindwangu obukade uzisebenzisa ngaphandle kwezinkinga.
- Induna Nobubomvu: Ukuguquguquka kwamahomoni kungase kubangele ukuphuma kwenduna noma amabala abomvu afana nesimungumungwana.
Isimungumungwana Sokushisa
- Kungani Kwenzeka: Ukwanda kokushisa komzimba nokukhiqizwa komjuluko ngesikhathi sokukhulelwa kungaholela ekuvalekeni kwezindlala zomjuluko, okubangele amagaxa abomvu noma apinki.
- Lapho Kuvela Khona: Kuvame ukuvela ezindaweni ezijuluka kalula, njengaphansi kwamabele, ezikhaleni zesikhumba, noma emhlane.
I-Atopic Dermatitis (I-Eczema)
- Kungani Kwenzeka: Ukushintsha kwamahomoni kungase kubhebhethekise i-eczema esivele ikhona noma kuyibangele okokuqala.
- Izimpawu: Amabala esikhumba abomvu, aluma, ikakhulukazi ezandleni, ebusweni, noma ezindololwaneni.
Amaphaphu Anobuhlungu Anama-Urticarial Papules kanye nama-Plaques Okukhulelwa (PUPPP)
- Kuyini: Isimungumungwana esithile sokukhulelwa esivame ukuvela ngesikhathi senyanga yesithathu.
- Izimpawu: Amagaxa abomvu, aluma noma amavilakaca aqala esiswini futhi angase asakazeke kwezinye izindawo zomzimba.
I-Cholestasis Yokukhulelwa
- Kuyini: Isimo sesibindi esibangela ukuluma okukhulu, ngokuvamile ngaphandle kwesimungumungwana esibonakalayo. Kuhlobene nokwakheka kwezindawo ze-bile egazini.
- Izimpawu: Ukuluma kuvame ukuba kubi kakhulu ezintendeni nasezinyaweni futhi kungahambisana ne-jaundice ezimweni ezinzima.
I-Dermatitis Yokuxhumana
- Kuyini: Isimungumungwana esibangelwa ukuchayeka entweni ecasulayo noma into ebanga ukungezwani komzimba, njengemikhiqizo ethile yokunakekela isikhumba, izinto zokuhlanza, noma izindwangu.
- Izimpawu: Ububomvu, ukuluma, futhi ngezinye izikhathi amabhamuza.
Izimo Ze-Autoimmune
Ukukhulelwa ngezinye izikhathi kungabhebhethekisa izimo zesikhumba ze-autoimmune, kuhlanganise:
- I-Pemphigoid Gestationis: Isimo esingavamile esibangela izimungumungwana eziluma, ezinamabhamuza, ngokuvamile esiswini.
- Isimungumungwana se-Lupus: Isimungumungwana esibukeka njengovemvane ezihlathini noma kwezinye izindawo zesikhumba.
Okufanele Ukwenze Uma Uba Nesimungumungwana Ngesikhathi Sokukhulelwa
Uma ubona isimungumungwana, ukuthatha izinyathelo ngokushesha kungasiza ekudambiseni izimpawu nasekubhekaneni nesimbangela esingaphansi. Landela lezi zinyathelo:
Hlola Isimungumungwana
Naka indawo yaso, ukubukeka kwaso, kanye nezimpawu:
- Indawo: Ingabe ikwesinye isindawo (isib. esiswini sakho) noma isabalele?
- Ukubukeka: Ingabe kuhlanganisa ububomvu, amagaxa, amabhamuza, noma ukuxebuka?
- Izimpawu: Ingabe iyaluma, ibuhlungu, noma kokubili? Ingabe iba yimbi kakhulu ngezikhathi ezithile, njengemva kokushisa?
Gwema Izimbangela Ezingaba Khona
Ukukhulelwa kungenza isikhumba sakho sibe noveli, ngakho-ke kubalulekile ukuqeda izinto ezingase zicasule:
- Shintshela emikhiqizweni yokunakekela isikhumba engenamfino futhi engabangi ukungezwani komzimba.
- Gqoka izingubo ezixegayo, eziphefumulayo ezenziwe ngezinto zemvelo ezifana nokotini.
- Gwema ukugeza ngamanzi ashisayo noma ukugeza okugeza, okungase komise futhi kucasule isikhumba sakho.
Sebenzisa Izindlela Zokuzelapha Eziphephile
Esimungumungwaneni esincane noma ekucasulweni, lezi zindlela zokuzelapha zingasiza ekudambiseni isikhumba sakho:
- Izindwangu Ezimanzi Ezibandayo: Beka indwangu ebandayo, emanzi endaweni ethintekile ukuze unciphise ukuluma nokuvuvukala.
- Ukugeza Kwe-Oatmeal: Geza emanzini afudumele anesisu se-oatmeal ukuze udambise isikhumba esilumayo noma esicasukile.
- Gcwaba Ngemithi Yokunakekela Isikhumba: Sebenzisa umuthi wokunakekela isikhumba ongenamfino ukuze uqede isikhumba sakho.
Hlala Unamanzi Futhi Uphile Okufanele
Ukuphelelwa amanzi emzimbeni kanye nokudla okungalungile kungabhebhethekisa izinkinga zesikhumba. Phuza amanzi amaningi futhi ufake ukudla okunomsoco ekudleni kwakho ukuze usekele impilo yesikhumba.
Ukwelashwa Okungathengwa Ngaphandle Kwencwadi Kadokotela
Ezinye izindlela zokwelapha ezingathengwa ngaphandle kwencwadi kadokotela ziphephile ngesikhathi sokukhulelwa kodwa hlala ukhuluma nodokotela wakho ngaphambi kokusebenzisa:
- Umuthi We-Calamine: Ungasusa ukuluma ezimungumungwaneni ezifana ne-PUPPP noma isimungumungwana sokushisa.
- Umuthi We-Hydrocortisone: Umuthi we-steroid omncane ungaqeda ukuvuvukala nokuluma ezimungumungwaneni ezincane, ezikwesinye isindawo.
Nini Okufanele Ufune Usizo Lwezokwelapha
Nakuba izimungumungwana eziningi ngesikhathi sokukhulelwa zingabulali, ezinye zidinga ukuhlolwa ngokushesha kwezokwelapha. Xhumana nomhlinzeki wakho wezempilo uma:
- Isimungumungwana sihambisana nokuluma okukhulu, ikakhulukazi ezintendeni zakho noma ezinyaweni, njengoba lokhu kungase kubonise i-cholestasis.
- Ubona amabhamuza, amanxeba, noma isimungumungwana esisabalele esiba sibi kakhulu ngokuhamba kwesikhathi.
- Uba nezinye izimpawu, njengomkhuhlane, isicani, i-jaundice, noma ukuncipha kokunyakaza komntwana.
- Izindlela zokuzelapha zasekhaya kanye nemithi engathengwa ngaphandle kwencwadi kadokotela ayinikezi usizo noma isimungumungwana sihlala isikhathi esingaphezu kwezinsuku ezimbalwa.
Izindlela Zokwelapha Ezithile Zezimo Ezithile
Uma udokotela ethola imbangela yesimungumungwana sakho, angase ancome lezi zindlela zokwelapha:
Nge-PUPPP
- Amakhemikhali Okungasusi Ukuluma: Ukunciphisa ukuluma.
- Ama-Corticosteroids Aphezulu: Ukudambisa ukuvuvukala.
- Ama-Steroids Asematheni: Ezimweni ezinzima, udokotela wakho angase akunikeze inkambo emfushane yama-steroids asamatheni.
Nge-Cholestasis
- Umuthi: I-ursodeoxycholic acid inganciphisa amazinga e-bile acid futhi inciphise ukuluma.
- Ukuqapha: Ukuhlolwa okuvamile kokusebenza kwesibindi nokuqapha umntwana kubalulekile.
Ezimweni Ze-Autoimmune
- Izidakamizwa Ezinciphisa Ukuzivikela Komzimba Noma Ama-Corticosteroids: Zingase zinikezwe ngaphansi kokuqondiswa okucophelelayo.
- Ukunakekelwa Nguchwepheshe: Ukudluliselwa kudokotela wesikhumba noma udokotela wamathambo kungase kudingeke.
Nge-Dermatitis Yokuxhumana
- Ukuvika Izinto Ezicasulayo: Thola futhi ugweme into ebangele ukungezwani.
- Ama-Steroid creams: Ama-creams anencwadi kadokotela angase asetshenziselwe ukucasuka okukhulu.
Ukuvimbela Izimungumungwana Ngesikhathi Sokukhulelwa
Nakuba kungelula ukuvimbela zonke izimungumungwana, lawa macebiso anganciphisa ingozi yakho:
- Sebenzisa imikhiqizo yokunakekela isikhumba engenamfino, enobumnene kanye nezinto zokuhlanza izingubo.
- Gqoka izingubo ezixegayo, eziphefumulayo ukuze ugweme ukushisa kakhulu nokucasuka.
- Gcina isikhumba sakho sinamanzi ngokugcwaba njalo nangokudla amanzi anele.
- Gwema ukuklwebha ukuze uvimbele izifo noma ukucasuka okubi kakhulu.
- Nciphisa ukuchayeka ezintweni ezingaba yingozi noma ezicasulayo njengezindwangu ezintsha noma imikhiqizo yokuhlanza yasekhaya.
Isiphetho
Izimungumungwana ngesikhathi sokukhulelwa zingasuka ekucasulweni okuncane ziye ezimpawini zezimo ezingathi sína. Ukuqonda izimbangela ezingase zibe khona nokwazi ukuthi ungabhekana kanjani nazo kungakusiza ukuba uhlale ukhululekile futhi uqiniseka ngesikhathi salesi sikhathi esikhethekile. Uma isimungumungwana sakho sihlala njalo, sibi, noma sihambisana nezinye izimpawu ezikhathazayo, funa usizo lwezokwelapha ukuze uqinisekise impilo nokuphepha kwakho nomntwana wakho. Ngokunakekelwa okufanele kanye nezindlela zokuvikela, ungakwazi ukuphatha ngempumelelo izimungumungwana futhi ugxile ezintweni ezimnandi zokukhulelwa.
Imibuzo Ebuzwa Njalo
Ingabe kuvamile ukuba nesimungumungwana ngesikhathi sokukhulelwa?
Yebo, izinguquko zesikhumba, kuhlanganise nezimungumungwana, zivamile ngenxa yokushintsha kwamahomoni, ukwanda kokuzwela, kanye nezinguquko zomzimba ngesikhathi sokukhulelwa.
Kuyini i-PUPPP, futhi ngazi kanjani ukuthi nginayo?
I-PUPPP (Pruritic Urticarial Papules and Plaques of Pregnancy) yisimungumungwana esingagulisi kodwa esilumayo esivame ukuqala esiswini ngesikhathi senyanga yesithathu. Kubonakala njengamagaxa abomvu futhi kungase kusakazeke kwezinye izindawo.
Ingabe izimungumungwana zokukhulelwa zingalimaza umntwana wami?
Izimungumungwana eziningi, njenge-PUPPP noma isimungumungwana sokushisa, azinawo umonakalo kumntwana wakho. Nokho, izimo ezifana ne-cholestasis zingase zibe nezingozi futhi zidinge usizo lwezokwelapha.
Yini okufanele ngiyenze uma isimungumungwana sami singathuthuki?
Uma isimungumungwana sihlala njalo, siba sibi, noma sihambisana nezinye izimpawu ezifana nomkhuhlane noma ukuluma okukhulu, xhumana nomhlinzeki wakho wezempilo ukuze uthole ukuxilongwa okufanele kanye nesimiso sokwelapha.
Ingabe izindlela zokwelapha ezingathengwa ngaphandle kwencwadi kadokotela ziphephile ezimungumungwaneni zokukhulelwa?
Ezinye izindlela zokwelapha ezingathengwa ngaphandle kwencwadi kadokotela, njenge-calamine lotion noma i-hydrocortisone cream encane, zingase ziphephe, kodwa hlala ukhuluma nodokotela wakho ngaphambi kokusebenzisa noma yimuphi umuthi ngesikhathi sokukhulelwa.
